Urineweginfectie na geslachtsgemeenschap: wat er gebeurt en wat echt helpt

Het brandt. Het gebeurde enkele uren later en het is niet de eerste keer. Het verband tussen geslachtsgemeenschap en urineweginfecties is een van de best vastgestelde verbanden in de geneeskunde, en toch wordt het zelden anders uitgelegd dan met « denk eraan om na afloop te plassen ».

Een urineweginfectie na geslachtsgemeenschap is een blaasontsteking, dus een infectie van de blaas, die in 90 % van de gevallen wordt veroorzaakt door de bacterie Escherichia coli. Franse richtlijnen geven dit zelfs een categorienaam: urineweginfecties na geslachtsgemeenschap, met een specifieke aanpak wanneer ze terugkeren.

Hier leest u wat het werkelijke mechanisme is, wat u in de uren erna moet doen, wat de vaakst herhaalde preventieadviezen waard zijn en welke medische oplossing maar weinig vrouwen kennen, hoewel die het hoogste bewijsniveau heeft.

Waarom geslachtsgemeenschap urineweginfecties bevordert

Een korte urinebuis en een kwestie van afstand

De uitleg past in één zin van Assurance Maladie: « De geringe lengte van de urinebuis bij vrouwen (en meisjes) verklaart waarom blaasontsteking bij hen zo vaak voorkomt. » De urinebuis is het kanaal dat de blaas met de buitenwereld verbindt. Omdat die kort is, biedt ze weinig weerstand aan een bacterie die omhoogtrekt. Als anatomie niet uw vertrouwde terrein is, zet ons lexicon van het vrouwelijke geslachtsstelsel de organen weer op hun plaats.

Daar komt de geringe afstand tussen de anus, de vagina en de opening van de urinebuis nog bij. De veroorzakende kiem komt namelijk uit het spijsverteringskanaal: blaasontsteking « wordt in 90% van de gevallen veroorzaakt door een bacterie genaamd Escherichia coli », een normale darmbewoner. Het is geen microbe die u van iemand anders hebt opgelopen, maar uw eigen bacterie, die van adres is veranderd. Onze algemene adviezen om dagelijks blaasontsteking te voorkomen vullen het onderstaande aan.

Wat geslachtsgemeenschap verplaatst

Geslachtsgemeenschap brengt de bacterie niet naar binnen, maar verplaatst haar. Door de bewegingen kunnen bacteriën die al in het perineale gebied aanwezig zijn naar de opening van de urinebuis en vandaar naar de blaas worden gebracht. Dat is een mechanisch proces en heeft niets te maken met iemands hygiëne. Vaker wassen verandert daar niets aan: Assurance Maladie raadt juist aan geen vaginale douches te gebruiken en geen geparfumeerde intieme hygiëneproducten te gebruiken, omdat die de vaginale flora irriteren zonder iets te voorkomen.

Zaaddodende middelen, de enige genoemde factor

Bij de bevorderende factoren noemt Assurance Maladie niet alleen geslachtsgemeenschap: de instantie wijst op een specifieke praktijk, namelijk « geslachtsgemeenschap, vooral bij het gebruik van zaaddodende middelen, die het risico op blaasontsteking verhogen ». In het preventieadvies staat bovendien: « Stoppen met zaaddodende middelen is, indien van toepassing, nuttig. »

Dit is de meest gerichte preventiemaatregel van de hele lijst en vaak ook de eenvoudigste om toe te passen, aangezien er andere anticonceptiemethoden bestaan. Bespreek dit tijdens een consult als u zaaddodende middelen gebruikt en steeds opnieuw blaasontsteking krijgt.

Schuif de tabel naar links om alle kolommen te zien.

Twee van deze factoren houden verband met een ander veelvoorkomend onderwerp: wanneer de blaas niet volledig wordt geleegd, bevordert achtergebleven urine een infectie. Dat is het geval bij een verzakking en houdt verband met urine-incontinentie, die zelf wordt genoemd als een bevorderende factor. Als u hiermee te maken hebt, behandelen onze tips om een einde te maken aan urineverlies de bekkenbodemrevalidatie, de eerste stap.

Postcoïtale cystitis: waar hebben we het over?

Een categorie die in de aanbevelingen wordt erkend

De term is geen forumwoord. De Franse aanbevelingen voor de diagnose en antibioticatherapie van urineweginfecties, gepubliceerd door de Société de pathologie infectieuse de langue française, wijden een rubriek aan ‘postcoïtale urineweginfecties’, met hun eigen preventieschema’s. Met andere woorden: wanneer een vrouw zegt dat haar cystitis na geslachtsgemeenschap optreedt, heeft de geneeskunde daar een categorie en een antwoord voor.

Een gewone cystitis, op een specifiek moment

Wat de infectie zelf betreft, is er niets specifieks: het gaat om een eenvoudige acute cystitis, met dezelfde symptomen, dezelfde bacterie en dezelfde behandeling. Het onderscheidende element is de uitlokkende factor en dus de preventiestrategie. Daarom is het tijdsverband belangrijk: als uw episoden regelmatig na geslachtsgemeenschap optreden, vertel dat dan, want het verandert de aanpak.

Het is geen seksueel overdraagbare infectie

Verwarring komt vaak voor en weegt zwaar op het gemoed. Een postcoïtale cystitis is geen soa: de bacterie komt uit uw eigen darmflora, niet van uw partner. Er hoeft bij hem niets behandeld of gemeld te worden. Dat is een fundamenteel verschil met een infectie zoals genitale herpes, waarbij de vraag over de partner wel degelijk speelt.

Dat gezegd hebbende, kunnen branderigheid bij het plassen na geslachtsgemeenschap ook op iets anders wijzen. Daarom is een diagnose beter dan een veronderstelling. In het volgende gedeelte maken we het onderscheid.

De symptomen, en wat geen symptoom is

De vijf tekenen die de Assurance Maladie opsomt

• « een branderig gevoel of pijn bij het plassen »
• « een zwaar gevoel in de onderbuik »
• « sterke aandrang om te plassen »
• « zeer vaak aandrang om te plassen zonder veel urine te kunnen lozen »
• « troebele urine, met een ongebruikelijke geur en eventueel bloedsporen »

Bloed maakt veel mensen ongerust, terwijl het in de klassieke beschrijving van een blaasontsteking voorkomt. Het verdient een consult, geen paniek. Het heeft niets te maken met bloedverlies buiten de menstruatie, waarvoor een ander onderzoek nodig is.

Een branderig gevoel na het vrijen is niet altijd een blaasontsteking

Verschillende situaties veroorzaken vergelijkbare gevoelens en worden niet op dezelfde manier behandeld. Dat is het belangrijkste argument om een echte diagnose te laten stellen in plaats van een antibioticum uit het medicijnkastje te gebruiken.

Schuif de tabel naar links om alle kolommen te zien.

Onze artikelen gaan uitgebreid in op elk van deze mogelijkheden: vaginale schimmelinfectie, bacteriële vaginose, genitale herpes, vaginale droogheid en witte afscheiding.

Wat je in de uren erna moet doen

Wat je direct kunt doen

1. DrinkDe Assurance Maladie adviseert om « veel water en alcoholvrije vloeistoffen te drinken (minstens 1,5 liter per dag) ».
2. Wacht niet met plassen« Plas regelmatig, zodra je aandrang voelt, en houd het niet op. »
3. Leeg uw blaas volledig“Wanneer u plast, plas dan volledig uit om te voorkomen dat er urine achterblijft.” Als u het gevoel hebt dat dit nooit lukt, bespreek dan een blaasprobleem tijdens een consult.
4. Neem geen antibioticum dat nog ergens ligtEen restje van een eerdere behandeling, van uzelf of van een vriendin, kan leiden tot een ongeschikt antibioticum en resistentie. Dit is het punt waarop de Franse richtlijnen het sterkst aandringen.
5. Laat de diagnose stellenUrinestript test bij de arts of in de apotheek, gevolgd door behandeling als de diagnose wordt bevestigd.

De apotheker kan u helpen

Dit is nog vrij nieuw en weinig bekend. Voor een vrouw van 16 tot 65 jaar met een branderig gevoel bij het plassen geeft L’Assurance Maladie aan dat “uw apotheker kan helpen om uw behandeling te vergemakkelijken”. In de praktijk voert de apotheker een urinestript test uit en kan hij, afhankelijk van het resultaat, de behandeling verstrekken of u doorverwijzen naar een arts. Zo voorkomt u dat u meerdere dagen met een blaasontsteking moet wachten, gedurende welke tijd de infectie zich verder kan ontwikkelen.

Wanneer u zonder uitstel moet raadplegen

De diagnose en de behandeling

De urinestrip en het urineonderzoek wanneer dat nodig is

De diagnose begint met een eenvoudige test: “De huisarts of apotheker voert een urinestript test uit om de aanwezigheid van leukocyten (witte bloedcellen) en nitrieten op te sporen die bij een urineweginfectie worden geproduceerd.”

Laboratoriumonderzoek is niet standaard: “Een urineonderzoek met kweek (ECBU) in het laboratorium is niet nodig bij eenvoudige gevallen van blaasontsteking.” Het wordt weer nuttig “als de klachten na 3 dagen behandeling aanhouden of als de blaasontsteking binnen 2 weken terugkomt”. Bij de eerste terugkerende episoden bevelen de Franse richtlijnen dit ook aan, om te controleren of het inderdaad om opeenvolgende infecties gaat en niet om dezelfde infectie die nooit volledig is genezen.

Aanbevolen antibiotica

Voor een eenvoudige acute blaasontsteking beschrijft de Assurance Maladie de gekozen strategie: «Een behandeling met fosfomycine-trometamol in één dosis wordt als eerste keus aanbevolen. Als tweede keus is pivmecillinam ook een optie voor de behandeling van acute blaasontsteking gedurende 3 dagen.»

Een enkele dosis is één zakje en daarmee is het klaar. Deze eenvoud verklaart gedeeltelijk waarom het geen zin heeft om een consult uit te stellen.

Hoe lang duurt het voordat het overgaat?

Geduld maakt deel uit van de behandeling: «De symptomen van blaasontsteking kunnen twee tot drie dagen na het begin van de behandeling aanhouden, vooral bij een behandeling met één dosis, en verdwijnen daarna.» Met andere woorden: de volgende dag nog een branderig gevoel hebben betekent niet dat de behandeling heeft gefaald. Na drie dagen moet u daarentegen opnieuw contact opnemen.

Een urineweginfectie door geslachtsgemeenschap voorkomen

Wat de Assurance Maladie aanbeveelt

De lijst is kort en twee maatregelen zijn rechtstreeks gericht op geslachtsgemeenschap.

Schuif de tabel naar links om alle kolommen te zien.

Waarom de kolom «bewijsniveau» belangrijk is

Dit is het soort nuance dat preventieartikelen onvermeld laten. De Franse aanbevelingen leiden de niet-antibiotische maatregelen in met een precieze zin: «Maatregelen kunnen worden voorgesteld, hoewel hun doeltreffendheid niet is aangetoond», waarna voldoende vochtinname, niet ophouden van de urine en het reguleren van de stoelgang worden genoemd.

Dat is geen reden om ermee te stoppen: ze zijn onschadelijk, gratis en de Assurance Maladie blijft ze aanbevelen. Het is wel een reden om u niet schuldig te voelen wanneer er toch een blaasontsteking ontstaat. U hebt niets verkeerd gedaan; de maatregel is op zichzelf simpelweg niet krachtig genoeg. Dezelfde redenering geldt voor intieme hygiëne: te veel wassen verstoort de vaginale flora in plaats van die te beschermen. En daarom bestaat ook het volgende gedeelte, over antibioticaprofylaxe.

Katoen, en wat het niet doet

Twee pagina's van de Assurance Maladie geven hetzelfde kledingadvies: « Draag katoenen ondergoed en vermijd strakke broeken. » Het is een algemene aanbeveling over het materiaal van ondergoed en over wat knelt, niet over een merk of model.

Als u menstruatieonderbroeken draagt, plaatst het katoenen assortiment van Smoon gecertificeerd GOTS-biologisch katoen tegen de huid, wat overeenkomt met het aanbevolen materiaal. Het assortiment bestaat uit twee modellen voor volwassenen: één voor een gemiddelde menstruatie en één voor een hevige menstruatie. Dat is de enige link tussen dit onderwerp en onze producten, en die houdt op bij het materiaal.

Eén punt geldt voor alle wasbare onderkleding, ongeacht het merk: was het op de juiste manier. Spoel het na het dragen met koud water, was het koud of op 30 °C, gebruik geen wasverzachter en stop het nooit in de droger. De details staan in onze gids over het verzorgen van uw menstruatieonderbroek.

Terugkerende blaasontstekingen en postcoïtale antibioticaprofylaxe

De definitie: minstens vier episoden in twaalf maanden

De drempel is in beide bronnen hetzelfde. De Assurance Maladie spreekt over « minstens 4 urineweginfecties in de afgelopen 12 maanden », en de Franse aanbevelingen schrijven dat terugkerende blaasontstekingen « worden gedefinieerd als het optreden van minstens 4 episoden gedurende 12 opeenvolgende maanden ».

Dit cijfer heeft een praktische consequentie: het maakt een andere aanpak mogelijk. Als u zich in deze situatie bevindt, verandert het duidelijk benoemen hiervan tijdens het consult, samen met de data, het gesprek.

De maatregel die weinig vrouwen kennen

Dit is de nuttigste informatie van dit artikel en heeft het hoogst mogelijke bewijsniveau, I-A. De Franse aanbevelingen stellen: «Postcoïtale antibioticaprofylaxe is even effectief als een dagelijkse behandeling wanneer geslachtsgemeenschap de oorzaak is.»

Met andere woorden: voor een vrouw bij wie blaasontstekingen na geslachtsgemeenschap optreden, bestaat er een optie waarbij zij rond de geslachtsgemeenschap een antibioticum inneemt in plaats van dagelijks, met dezelfde werkzaamheid en veel minder blootstelling. De eerstekeuzebehandeling is trimethoprim: «1 tablet van 100 mg binnen 2 uur vóór of na de geslachtsgemeenschap», met maximaal één inname per dag. Als tweede keus wordt fosfomycine-trometamol voorgeschreven, 3 gram als eenmalige dosis binnen hetzelfde tijdsvenster, met maximaal één inname per 7 dagen.

De voorwaarden en beperkingen

Deze profylaxe is geen kwestie van comfort en wordt strikt door de aanbevelingen begrensd.

• Een drempel. «Antibioticaprofylaxe mag alleen worden voorgesteld aan patiënten met minstens één blaasontsteking per maand, wanneer andere maatregelen hebben gefaald.»
• Een voorafgaand onderzoek. Eén tot twee weken van tevoren moet een urinekweek worden uitgevoerd, die negatief moet zijn voordat de behandeling wordt gestart.
• Een onderdrukkend effect. De tekst is expliciet: «Antibioticaprofylaxe werkt alleen zolang deze wordt toegepast», het effect verdwijnt na stopzetting.
• Een verboden werkzame stof. «Het gebruik van nitrofurantoïne voor deze indicatie is formeel gecontra-indiceerd.» Fluoroquinolonen en bètalactams moeten worden vermeden om het ontstaan van resistentie niet te bevorderen.
• Een herbeoordeling. Minstens twee keer per jaar, met informatie over zeldzame maar ernstige bijwerkingen.

Bij minder dan één episode per maand geven de aanbevelingen er de voorkeur aan elke episode te behandelen in plaats van voortdurend preventief te behandelen. Sommige patiënten regelen deze behandeling zelf nadat ze een urinetest hebben uitgevoerd, binnen een kader dat met hun arts is afgesproken en minstens twee keer per jaar wordt geëvalueerd.

Wat befaamde remedies werkelijk waard zijn

De veenbes

Het heeft een officiële, maar beperkte en nauw omschreven plaats. De Franse zorgverzekering en de Franse aanbevelingen hanteren dezelfde formulering: veenbessen «kunnen worden voorgesteld ter preventie van terugkerende blaasontstekingen door E. coli, in een dosering van 36 mg proanthocyanidinen per dag», met een laag bewijsniveau, gradatie IV-C.

Drie verduidelijkingen die alles veranderen en in de meeste artikelen over middeltjes tegen blaasontsteking ontbreken. Dit gaat om preventie van terugkerende blaasontstekingen, niet om de behandeling van een lopende episode. Het is gericht op blaasontstekingen door E. coli. En het gaat om een precieze dosis proanthocyanidinen, niet om commercieel sap.

Probiotica en D-mannose

Laten we het eenvoudig zeggen: we hebben ze noch op de geraadpleegde pagina’s van de Assurance Maladie, noch in de Franse aanbevelingen uit 2015 over urineweginfecties gevonden. Daarin worden probiotica, lactobacillen en D-mannose niet genoemd. Ze ontbreken, maar worden niet afgeraden.

Dat bewijst niet dat ze nergens toe dienen; het betekent dat ze niet zijn opgenomen in de huidige Franse richtlijnen en dat u er dus niet op moet vertrouwen voor preventie als u vaak blaasontstekingen hebt. Dit onderwerp bespreekt u beter met uw arts dan met een zoekmachine.

Veel drinken

Dit is het vaakst herhaalde advies, maar de status ervan is bescheidener dan men denkt: het staat bij de maatregelen die « worden voorgesteld, hoewel hun doeltreffendheid niet is aangetoond ». Het blijft nuttig en ongevaarlijk, en de Assurance Maladie blijft het geven. Maar het vervangt geen behandeling, en als het niet werkt, is dat niet uw schuld.

Seksualiteit: geslachtsgemeenschap hervatten

Tijdens de infectie

Geen van de geraadpleegde institutionele bronnen stelt een formeel verbod. In de praktijk is een blaasontsteking pijnlijk en geslachtsgemeenschap vaak ook zolang de ontsteking aanhoudt. Een redelijke richtlijn is comfort: wacht tot de symptomen verdwenen zijn; volgens de Assurance Maladie duurt dat twee tot drie dagen na de start van de behandeling. Als pijn tijdens geslachtsgemeenschap na de episode aanhoudt, is een consultatie aangewezen. Ons artikel over pijn tijdens het vrijen bespreekt de mogelijke oorzaken.

Vaginale droogheid, de factor die we vergeten

Zorgverzekeraars Nederland noemt een oestrogeentekort na de menopauze als een bevorderende factor voor blaasontsteking en stelt ter preventie dat « lokale vulvovaginale toepassing van oestrogenen aan u kan worden voorgeschreven », na gynaecologisch advies. Dit is een reële en onderbenutte mogelijkheid. Het past binnen de bredere veranderingen van de menopauze, waar droogheid van de slijmvliezen deel van uitmaakt en die een gezonde levensstijl kan ondersteunen, maar niet vervangen.

Bovendien irriteert seks een droog slijmvlies sneller. Een ongeparfumeerd glijmiddel maakt vaak een groot verschil, zolang je het niet verwart met een zaaddodend middel. Bekijk ons artikel over vaginale droogheid en dat over cyprine om de natuurlijke lubricatie te begrijpen.

Laat angst geen vaste plek krijgen

Herhaalde blaasontstekingen kunnen uiteindelijk zorgen voor bezorgdheid, daarna vermijding en soms verkramping. Aan de kant van pijn is dit goed gedocumenteerd, en er zijn oplossingen, van vaginisme tot seksuologische consulten. Het belangrijkste punt: vier blaasontstekingen per jaar zijn reden voor een specifieke behandeling. Een blaasontsteking die terugkomt, is geen noodlot, maar een reden om een arts te raadplegen.

En omdat er zelden rechtstreeks over wordt gesproken: praten over wat pijn doet, waar je je zorgen over maakt en wat er is veranderd, met een partner én met een zorgverlener, draagt meer bij aan een goed seksleven dan welke hygiënemaatregel ook. Dat geldt hier net zo goed als voor vrijen tijdens je menstruatie, een ander onderwerp dat we vaak liever vermijden.

Veelgestelde vragen over een urineweginfectie na seks

• 01Waarom bevordert seks urineweginfecties?

  Om een anatomische en mechanische reden. Volgens Assurance Maladie verklaart de korte lengte van de plasbuis bij vrouwen waarom blaasontsteking bij hen zo vaak voorkomt: hierdoor kunnen micro-organismen gemakkelijker de blaas binnendringen. Seks brengt de bacterie niet mee, maar verplaatst haar naar de uitgang van de plasbuis. In 90% van de gevallen is Escherichia coli de veroorzakende bacterie, afkomstig uit het spijsverteringskanaal. Assurance Maladie vermeldt dat het risico vooral toeneemt bij het gebruik van zaaddodende middelen.

• 02Is een urineweginfectie na seks een seksueel overdraagbare infectie?

  Nee. In 90% van de gevallen wordt blaasontsteking veroorzaakt door Escherichia coli, een bacterie uit je eigen darmflora, en niet door een ziektekiem die door een partner is overgedragen. Er hoeft dus niets bij hem te worden behandeld. Branderigheid bij het plassen na seks kan echter ook op iets anders wijzen, zoals een seksueel overdraagbare infectie, een schimmelinfectie, bacteriële vaginose of vaginale droogheid. Daarom is een diagnose, zelfs een eenvoudige, beter dan een veronderstelling.

• 03Hoe voorkomt u een urineweginfectie na seksueel contact?

  De Assurance Maladie geeft twee adviezen die rechtstreeks op geslachtsgemeenschap gericht zijn: plas onmiddellijk na elke geslachtsgemeenschap en stop zo nodig met zaaddodende middelen. Daarbij komen algemene maatregelen: drink minstens 1,5 liter per dag, houd uw urine niet op, leeg uw blaas volledig, veeg van voren naar achteren af, voorkom verstopping, draag katoenen ondergoed en vermijd strakke broeken, gebruik geen vaginale douches en geen geparfumeerde producten voor de intieme hygiëne. Daarbij moet worden opgemerkt dat de Franse aanbevelingen verschillende van deze maatregelen beschouwen als maatregelen die kunnen worden voorgesteld, hoewel de doeltreffendheid ervan niet is aangetoond.

• 04Moet u echt na elke geslachtsgemeenschap plassen?

  Dat is het advies van de Assurance Maladie, in de volgende bewoordingen: plas onmiddellijk na elke geslachtsgemeenschap. Het is risicoloos en gratis, dus er is geen reden om het niet te doen. U moet alleen weten dat de Franse aanbevelingen dit soort niet-antibiotische maatregelen rekenen tot de maatregelen die kunnen worden voorgesteld, hoewel de doeltreffendheid ervan niet is aangetoond. Met andere woorden: als er ondanks deze handeling een blaasontsteking ontstaat, betekent dat niet dat u het verkeerd hebt gedaan. De maatregel is op zichzelf niet krachtig genoeg en er zijn andere opties wanneer de episodes zich herhalen.

• 05Wat is de behandeling van een urineweginfectie na seksueel contact?

  Hetzelfde als bij een eenvoudige acute blaasontsteking, namelijk een antibioticum. De Assurance Maladie geeft aan dat een eenmalige dosis fosfomycine-trometamol als eerste keus wordt aanbevolen en dat pivmecillinam als tweede keus gedurende 3 dagen een mogelijke optie is. De diagnose berust in eerste instantie op een urinestrip, uitgevoerd door de arts of apotheker. Een urinekweek in het laboratorium is bij eenvoudige gevallen niet nodig. De klachten kunnen nog twee tot drie dagen na het begin van de behandeling aanhouden, vooral na een eenmalige dosis, en verdwijnen daarna.

• 06Wanneer moet u met spoed een arts raadplegen?

  De Assurance Maladie adviseert om nog dezelfde dag een arts te raadplegen bij koorts met rillingen of pijn in de rug of zij, omdat de infectie mogelijk een nier heeft bereikt. Dat geldt ook als u zwanger bent, aangezien urineweginfecties tijdens de zwangerschap vaak voorkomen, als u ouder bent dan 75 jaar, als de klachten ondanks een lopende antibioticabehandeling verergeren of als u een man bent. Een controle-ECBU wordt nuttig als de klachten na 3 dagen behandeling aanhouden of als de blaasontsteking binnen 2 weken terugkeert.

• 07Kun je geslachtsgemeenschap hebben tijdens een urineweginfectie?

  Geen van de geraadpleegde institutionele bronnen stelt een formeel verbod. In de praktijk is een blaasontsteking pijnlijk, en geslachtsgemeenschap is vaak ook pijnlijk zolang de ontsteking duurt; dat is voldoende om de beslissing te sturen. Een redelijk uitgangspunt is te wachten tot de symptomen verdwenen zijn; volgens de Franse zorgverzekering gebeurt dat twee tot drie dagen na het begin van de behandeling. Als de pijn tijdens geslachtsgemeenschap na de infectie aanhoudt, is een medisch consult nodig, omdat de pijn dan niet meer door de blaasontsteking wordt veroorzaakt.

• 08Wat te doen als urineweginfecties na elke geslachtsgemeenschap terugkomen?

  Bespreek dit met een arts, want er bestaat een specifieke behandeling. Van terugkerende blaasontstekingen wordt gesproken vanaf ten minste 4 episodes gedurende 12 opeenvolgende maanden. Volgens de Franse richtlijnen is postcoïtale antibioticaprofylaxe even effectief als dagelijkse behandeling wanneer geslachtsgemeenschap de oorzaak is, met het hoogste niveau van bewijs. Hierbij wordt binnen 2 uur vóór of na de geslachtsgemeenschap een antibioticum ingenomen; eerste keus is trimethoprim 100 mg. Deze behandeling wordt alleen voorgesteld aan patiënten die minstens één blaasontsteking per maand hebben wanneer andere maatregelen hebben gefaald, na een negatieve urinekweek. Het effect verdwijnt na het stoppen.

• 09Is cranberry effectief tegen urineweginfecties?

  Cranberry heeft een officiële, maar beperkte plaats. De Franse zorgverzekering en Franse richtlijnen stellen dat cranberry kan worden voorgesteld ter voorkoming van terugkerende blaasontstekingen door E. coli, in een dosering van 36 mg proanthocyanidinen per dag, met een lage bewijskracht. Daaruit volgen drie beperkingen: het gaat om het voorkomen van recidieven en niet om het behandelen van een huidige episode, het betreft blaasontstekingen door E. coli, en het gaat om een specifieke dosering proanthocyanidinen, die niets te maken heeft met een commercieel sap. Probiotica en D-mannose worden daarentegen niet genoemd in de Franse richtlijntekst uit 2015 over urineweginfecties.

• 10Moet de partner worden behandeld?

  Nee, bij een blaasontsteking niet. In 90% van de gevallen is de verantwoordelijke ziekteverwekker Escherichia coli, een bacterie uit uw eigen darmflora, en geen ziekteverwekker die tijdens seksueel contact wordt overgedragen. Daarom is om deze reden geen behandeling of test bij de partner nodig. De situatie is anders als de diagnose wijst op een seksueel overdraagbare aandoening: in dat geval maakt het testen van de partner of partners deel uit van de behandeling. Dat is nog een reden om een diagnose te laten stellen in plaats van op goed geluk te behandelen.